0 oy
Dil Bilgisi kategorisinde (81.9k puan) tarafından
Zarf (Belirteç) Konu Anlatımı

1 cevap

0 oy
(81.9k puan) tarafından
 
En İyi Cevap

Zarf Konu Anlatımı

Fiilin, fiilimsinin, sıfatların ve görevi bakımından kendisine benzeyen diğer kelimelerin durumu, miktarı, zamanı vb. yönleri hakkında bilgi veren sözcüklere “zarf (belirteç)” denir.

Örnek:

Öğretmen bugün   sinirli  konuştu.    (bugün ve sinirli sözcükleri zarf; konuştu sözcüğü ise eylem)

Gürültülü  konuşarak etrafındakileri rahatsız ediyordu.   (gürültülü zarf; konuşarak eylemsidir)

Peşinden çokhızlıkoştu.   (çok ve hızlı zarf; koştu eylem)

Çokgüzel bir evi vardı.  (çok zarf; güzel sıfattır)

Zarf Türleri

1.Durum Zarfları: Eylemin nasıl yapıldığını ve durumu hakkında bilgi veren zarflardır. Fiil veya fiilimsilere sorulacak “Nasıl?” sorusu zarfları bulmamıza yardımcı olur.

Örnek:

Her zaman çokhızlı yerdi.  (çok ve hızlı sözcükleri zarftır)

Benimle sinirlikonuştu.  (Nasıl konuştu? Sinirli konuştu. Sinirli zarftır)

Kendisini iyihissettiğini söylüyordu.  ( Nasıl hissettiğini? Hissettiğini sözcüğü eylemsi; İyi sözcüğü zarftır)

NOT: Cümle içerisinde zarfın türünü belirlemek için fiile, fiilimsiye, sıfata veya zarfa sorulacak sorular şunlardır:

Nere, nereye?Yer-yön zarfı (verilen cevapta durum eki bulunmaz)
Ne kadar?Miktar zarfı
Nasıl?Durum zarfı
Niçin?Neden-sonuç anlamı taşıyan durum zarfı
Ne zaman?Zaman zarfı

 

2.Zaman Zarfları: Eylem veya eylemsileri zaman yönünden etkileyen zarflardır. Eylem veya eylemsiye “Ne zaman?” sorusu sorularak bulunur.
Örnek:
Tatile yarın çıkıyoruz. (Ne zaman? Yarın = zarf)
Eskiden okula yürüyerek giderdik. (Ne zaman? Eskiden)
Sonsuza dek seninle olacağım (Ne zamana kadar olacağım? Sonsuza dek = zarf)
Uyarı!
Zaman belirten sözcükler bir varlığı karşılıyorsa bu sözcükler zarf değil “ad” olur.
Örnek:
Yarın, oldukça güzel bir gün olacak. (Yarın sözcüğü burada “ad” dır)
Zaman zarfı bir ad tamlaması ve sıfat tamlaması şeklinde de karşımıza çıkabilir.
Örnek:
Bu gece kar yağacak. (“Bu gece” sıfat tamlaması)
Pazartesi günü bize gelecekmiş. (“ pazartesi günü” ad tamlamasıdır)
3.Yer-yön Zarfları: Fiil veya fiilimsiye sorulacak “Nereye?” sorusuna cevap olan sözcüklerdir.
Örnek:
Bu yokuştan aşağı indi.
Pazartesi akşam yemek için dışarı çıktılar.
Geri dönüp unuttuğu hırkasını aldı.
Dolmuşa binmek için ileri yöneldi.
Annesi seslenince içeri koştu.
Arkadaşını çağırmak için yukarı çıktı.
Uyarı!
Yer-yön zarflarını bulmak için eylem veya eylemsiye “Nereye?” sorusu sorulmalıdır.
4.Azlık-Çokluk (Ölçü-Miktar) Zarfları: Fiil, fiilimsi, sıfat ve zarfları miktar ve ölçü bakımından belirten sözcüklerdir. Eylem ve eylemsilere “Ne kadar?” sorusu sorularak azlık-çokluk zarflarına ulaşılır. Azlık-çokluk zarflarına örnekler; çok, az, biraz, pek çok, oldukça, epey, en, en çok, daha…
Örnek:
Oldukçagüzel bir elbise giymiş. (oldukça zarf; güzel ise sıfattır)
Bugün pastadan çokyedim.   (çok zarf; yedim eylemdir)
Bu sefer azkonuştu.   (az zarf; konuştu eylem)
Çokokuyarak bu günlere geldi. (çok zarf; okuyarak eylemsidir)
Uyarı!
“Daha” kelimesi, hem karşılaştırma hem “henüz” anlamı taşıyabilmektedir.
Örnek:
Şu dolap bundan daha geniş.   (“daha” zarftır ve karşılaştırma anlamı taşır)
Babam işten daha çıkmadı. (“daha” zarftır, henüz anlamında kullanılmıştır)
5.Soru Zarfları: Fiil veya fiilimsileri soru sözcükleriyle etkileyen zarflardır.
Örnek:
Bunu nasıl götüreceksin?
Şehir dışına ne zaman çıkacaksın?
Bu akşam ne kadar yedin?
Neden hediyesini şimdi vermiyorsun?
Hani bu konuda yorum yapmayacaktın?
6.Gösterme Zarfları:
Örnek:
İşte görüyorsun. (“işte” zarf)
İşte bana bu haksızlığı yapan insanlar geliyor. (“işte” zarf)
NOT: “İşte” kelimesi işaret anlamı taşıyan bir zarf sözcüğüdür. Addan önce gelse bile yüklemi etkiler.
Örnek:
Sonunda işte burada. (“işte” zarftır)
İşte kitap, işte defter. (“ işte” kelimesi zarftır. Çünkü işte kitap, defter burada anlamı verir)

İlgili sorular

0 oy
1 cevap
12, Ekim, 12 Dil Bilgisi kategorisinde Konu Admini (81.9k puan) tarafından soruldu
0 oy
1 cevap
11, Ekim, 11 Dil Bilgisi kategorisinde Konu Admini (81.9k puan) tarafından soruldu
0 oy
1 cevap
11, Ekim, 11 Dil Bilgisi kategorisinde Konu Admini (81.9k puan) tarafından soruldu
0 oy
1 cevap
11, Ekim, 11 Dil Bilgisi kategorisinde Konu Admini (81.9k puan) tarafından soruldu
0 oy
1 cevap
11, Ekim, 11 Dil Bilgisi kategorisinde Konu Admini (81.9k puan) tarafından soruldu
...